Greek English French German Italian Japanese Russian Spanish

Get connected with Happy Life

Sign up for our newsletter



Διαφήμιση
ΟΜΑΔΕΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ PDF Εκτύπωση E-mail

selfawareness-teamΤι είναι οι ομάδες προσωπικής ανάπτυξης και αυτογνωσίας;


Μια ομάδα αυτογνωσίας προάγει και διασφαλίζει την ψυχική υγεία του ατόμου μέσω της πρισματικής ανάπτυξης της προσωπικότητάς του. Αυτό συντελείται με την αναγνώριση και την αντιμετώπιση όλων αυτών των παραγόντων της καθημερινής ζωής που απειλούν τον ‘υγιή’ τρόπο λειτουργίας και προσαρμογής στον σύνθετο σημερινό κόσμο. Η συμμετοχή του ατόμου σε μια ομάδα αυτογνωσίας αποτελεί σημαντικό εφόδιο στην δημιουργία και βελτίωση των στρατηγικών αντιμετώπισης πολλών αγχογόνων και καταθλιπτικών συμπτωμάτων, καθώς και την αναδόμηση δυσλειτουργικών συμπεριφορών, με τα οποία ο σύγχρονος άνθρωπος έρχεται αντιμέτωπος σχεδόν καθημερινά. Η αναγνώριση, αντιμετώπιση και βελτίωση των δυσκολιών αυτών προασπίζουν την ψυχική ισορροπία του ατόμου και την συναισθηματική του ευαλωτότητα.


Τα σημαντικότερα οφέλη μιας Ομάδας Αυτογνωσίας είναι:


  • Ανάπτυξη του εσωτερικού μας κόσμου.
    Κατανοώντας γνωστικά, είτε τον υπερβολικό είτε τον ελλιπή τρόπο έκφρασης των συναισθημάτων μας ή/και την ερμηνεία των καταστάσεων που βιώνουμε. Μέσα από την κατάκτηση της αυτογνωσίας και της αλληλεπίδρασης με τους άλλους βελτιώνεται ο τρόπος συναλλαγής και η αναγνώριση των πραγματικών συναισθημάτων που υπάρχουν στις σχέσεις μας με τους άλλους.

  • Αντιμετώπιση αγχογόνων καταστάσεων.
    Είτε πρόκειται για περιπτώσεις ‘απλού’ άγχους είτε για πιο σύνθετες ψυχοπαθολογικές καταστάσεις (π.χ. κοινωνική φοβία, κρίσεις πανικού, γενικευμένη ανησυχία) συμμετέχοντας σε μια ομάδα αυτογνωσίας ο άνθρωπος εξασκείται σε μεθόδους καταπολέμησης τέτοιων αισθημάτων.

  • Ανάπτυξη και αύξηση του συναισθηματικού μας κόσμου.
    Η συναισθηματική έκφραση και επικοινωνία αποτελεί το σημαντικότερο εφόδιο που έχει ο άνθρωπος για την σύναψη και διατήρηση διαπροσωπικών σχέσεων. Η ικανότητα συναισθηματικής κατανόησης και μετέπειτα έκφρασης μέσα στις σχέσεις, βελτιώνει τη εικόνα του εαυτού μας και τον τρόπο που αντιμετωπίζουμε τους άλλους αποφεύγοντας την εξαγωγή αυθαίρετων ερμηνειών και συμπερασμάτων για τις πράξεις των άλλων και αναπόφευκτα τον αντίκτυπο που έχουν σε εμάς.

  • Εναρμόνιση των «θέλω» και των «μπορώ».
    Η επαφή του ανθρώπου με τις προσωπικές του επιθυμίες και στόχους («θέλω») και τις εξωτερικές απατήσεις («μπορώ»), καθώς και η συνειδητοποίηση του γνωστικού παράγοντα «είμαι ικανός να» συντελούν στην ψυχική ωρίμανση και την εμπιστοσύνη στον εαυτό. Με αυτό τον τρόπο η λήψη αποφάσεων, η επίλυση προβλημάτων και το βίωμα δύσκολων και μη εμπειριών συντελείται κάτω από το πρίσμα της ισορροπίας και της ψυχικής ηρεμίας.

  • Καταπολέμηση αρνητικών σκέψεων γύρω από τον εαυτό, τον κόσμο γύρω μας και το προσωπικό μας μέλλον.
    Η αρνητικότητα που χαρακτηρίζει πολλές από τις σκέψεις μας ευθύνεται για τα αισθήματα μοναξιάς, μειονεξίας, ανεπάρκειας, κινδύνου, φόβου που μας οδηγούν σε ανάλογες συμπεριφορές τόσο απέναντι στους άλλους όσο και απέναντι στον εαυτό μας. Ο συνεχώς αυξανόμενος εγωκεντρικός τρόπος ζωής και η κοινωνική αποξένωση προκαλούν, εντείνουν και συντηρούν καταστάσεις κατάθλιψης και υπερβολικού άγχους. Το γεγονός αυτό εκφράζεται με σκέψεις όπως «δεν θα τα καταφέρω», «δεν μπορεί κανείς να με καταλάβει», «δεν θα αλλάξει τίποτα στο μέλλον», «μόνο σε εμένα συμβαίνει» ή ακόμα και βαθύτερες πεποιθήσεις όπως «είμαι ανίκανος», «δεν αξίζω», «πρέπει να είμαι πάντα σωστός», «δεν αξίζω να με αγαπούν», «είμαι μόνος μου». Οι δύο αυτοί βασικοί παράγοντες του γνωστικού χάρτη του ανθρώπου τον εγκλωβίζουν σε αλλεπάλληλους φαύλους κύκλους αυτο-υποτίμησης ενώ ταυτόχρονα δημιουργούν εσφαλμένη εντύπωση στους άλλους. Η συμμετοχή σε μια ομάδα αυτογνωσίας παρέχει, μέσω της κοινοποίησης και της αλληλεπίδρασης, την αναπλαισίωση τέτοιων σκέψεων και πεποιθήσεων που αποτελούν εμπόδιο σε κάθε άνθρωπο στην προσωπική του πορεία προς την ολοκλήρωση και την ψυχική ισορροπία. Η ανάπτυξη συναισθημάτων ‘σχετίζεσθαι’ και η κατάκτηση ενός ρεαλιστικού τρόπου σκέψης, αποτελούν εχέγγυα της διαδικασίας αυτής.


Σε ποιους απευθύνονται οι Ομάδες Αυτογνωσίας;


  • Σε ανθρώπους που επιθυμούν να βελτιώσουν τις διαπροσωπικές τους σχέσεις.
    Πολλοί άνθρωποι δυσκολεύονται στην προσέγγιση με στόχο να κάνουν μια σχέση ερωτικού ή φιλικού χαρακτήρα. Μέσα από την ομάδα αυτογνωσίας τα μέλη βοηθιούνται ιδιαίτερα με την εκμάθηση στρατηγικών λειτουργικής επικοινωνίας. Αυτό συντελείται μέσα από την αναγνώριση των δύσκαμπτων ή υπερβολικών κομματιών της προσωπικότητάς τους, έρχονται πιο κοντά σε αυτό που θέλουν πραγματικά από μια σχέση ενώ παράλληλα «εκπαιδεύονται» στον τρόπο που θα εκφράσουν και θα λάβουν αμοιβαιότητα και συνεργασία. Ακόμη μέσα από την συμμετοχή στην ομάδα ο άνθρωπος κατανοεί πώς τα προσωπικά του προβλήματα και η αυτοπεποίθησή του καθορίζουν τη συμπεριφορά του απέναντι στους άλλους και πώς εν τέλει επηρεάζουν το φάσμα και την ποιότητα των σχέσεων που συνάπτουν.

  • Σε ανθρώπους που βιώνουν έντονα συναισθήματα.
    Όταν οι προσωπικές επιθυμίες και προσδοκίες έρχονται σε αντίθεση με αυτές των ανθρώπων του κύκλου μας (οικογενειακό, εργασιακό, φιλικό περιβάλλον), τείνουνε να επιλέγουμε έναν παθητικό ή επιθετικό τρόπο αντιμετώπισης με στόχο τη διαφύλαξη της ισορροπίας της σχέσης. Και στις δύο περιπτώσεις παράγονται έντονα συναισθήματα θυμού, θλίψης, απογοήτευσης που είτε εσωτερικεύονται (παθητικός τρόπος) είτε εκφράζονται δυσλειτουργικά (επιθετικός τρόπος). Η αντιμετώπιση αυτή προκαλεί μια υπερβολική, συνήθως αρνητική, εικόνα του εαυτού και σίγουρα δίνει μια λανθασμένη εντύπωση στους άλλους. Ο λάθος τρόπος διεκδίκησης των ‘θέλω’ του ανθρώπου οδηγεί σε πεποιθήσεις ανεπάρκειας, μειονεξίας, παντοδυναμίας και ματαίωσης οι οποίες εκφράζονται μέσα από αντίστοιχες σκέψεις. Συχνό αποτέλεσμα αυτής της διαδικασίας είναι οι εκρήξεις θυμού, η υπερβολική θλίψη, η απόσυρση ή η παραίτηση, τις περισσότερες φορές με δυσανάλογη αφορμή. Μέσα στην ομάδα αυτογνωσίας ο άνθρωπος μπορεί να εκφράσει με ασφάλεια τα «θέλω» του ή όσα δεν μπορεί να εκφράσει στο σύντροφο, στον εργοδότη, στο γονέα ή στο γνωστό του και μέσα από την αλληλεπίδραση να δει πόσο διεκδικητικός είναι ο τρόπος του και ποιό είναι το αποτέλεσμα των επιλογών του παρατηρώντας την αντίδραση των υπόλοιπων μελών της ομάδας.

  • Σε ανθρώπους που έχουν στόχο να βελτιώσουν τη συναισθηματική τους έκφραση και κατανόηση.
    Πολλοί άνθρωποι έχουν την αίσθηση ότι «κάτι δεν πάει καλά, αλλά δεν ξέρω τι». Συνήθως αυτό παρατηρείται με γενικευμένη απώλεια ενδιαφέροντος ή/και με την ύπαρξη απόστασης από το συναίσθημά τους.


Πώς λειτουργεί μια Ομάδα Αυτογνωσίας;

Τα μέλη μιας ομάδας αυτογνωσίας «δουλεύουν» μέσα από τρεις κύριες διαστάσεις:


  1. I.      Συντονιστές. Παρόμοια με την ατομική θεραπεία οι ερωτήσεις, συμβουλές, ερμηνείες των συντονιστών – θεραπευτών βοηθούν καθοριστικά στην αντιμετώπιση και τη λύση των προβληματικών τομέων ή στη συνειδητοποίηση αυτών. Με κατάλληλες και στοχοθετημένες παρεμβάσεις επιτυγχάνεται η μείωση ή/και εξάλειψη των ατομικών δυσκολιών.

  1. II.      Μέλη. Τα υπόλοιπα μέλη της ομάδας λένε τη γνώμη τους, μοιράζονται τις δικές τους ανησυχίες ενώ παράλληλα προτείνουν λύσεις ή τρόπους αντιμετώπισης από τη δική τους οπτική γωνία. Μέσα από αυτή τη διαδικασία το άτομο έρχεται επαφή με παρόμοια με τα δικά του προβλήματα, καταρρίπτεται η «μοναδικότητα της κατάστασης», ενώ ακούει και υιοθετεί εναλλακτικούς τρόπους αντιμετώπισης παρόμοιων καταστάσεων. Με αυτό τον τρόπο τα άτομα «εκπαιδεύονται» στην εύρεση εναλλακτικών τρόπων σκέψης και συμπεριφοράς σταματώντας υποκειμενική υπερεμπλοκή τους στις δυσλειτουργικές καταστάσεις που μπορεί να βιώνουν.

  1. III.      Μέλος – Σύμβουλος. Κάθε μέλος της ομάδας όπως λαμβάνει τις απόψεις και τις προτάσεις των υπόλοιπων μελών καλείται με τη σειρά του να δώσει τη συμβουλή του ή την άποψη του σε κάποιο άλλο μέλος. Με αυτό τον τρόπο αναλαμβάνει έναν «αντίστροφο» μέσα από τον οποίο μπορεί να αντιληφθεί διαστάσεις του ίδιου θέματος που νωρίτερα δεν μπορούσε να δει. Γενικότερα όταν καλούμαστε να παράσχουμε τη συμβουλή μας σε κάποιον άλλο τείνουμε να το κάνουμε με πιο ρεαλιστικό και κριτικό τρόπο απ’ ότι με τον εαυτό μας. Αυτό ο τρόπος μάς βοηθάει στη καθαρή εκτίμηση των γεγονότων και στη συνέχεια στην αναγωγή αυτής της πρισματικής στην προσωπική μας σφαιρική αντίληψη.



Χρήστος Κουτσαύτης

Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπευτής